پوکی استخوان چیست ؟ |همه چیز در مورد پوکی استخوان

پوکی استخوان چیست ؟ |همه چیز در مورد پوکی استخوان

پوکی استخوان چیست ؟ |همه چیز در مورد پوکی استخوان

پوکی استخوان یا استئوپروز Osteoporosis به معنی کم شدن تراکم استخوان است که بدنبال آن قدرت استخوان کم شده و شکننده میشود و شکننده شدن استخوان موجب میشود احتمال بروز شکستگی در آن بیشتر شود. پوکی استخوان معمولاٌ بتدریج پیشرفت میکند و هیچ علامتی از خود بروز نمیدهد تا وقتی که شکستگی بوجود میاید.

پوکی استخوان یا استئوپروز میتواند در هر استخوانی از بدن ایجاد شود ولی معمولا در ستون مهره، لگن، مچ دست و دنده ها بیشتر دیده میشود.

چرا دچار پوکی استخوان می‌شویم؟

کاهش تراکم استخوان یک بخش طبیعی از فرایند پیری است، اما این فرایند در برخی از بیماران سریع‌تر از سایرین رخ می‌دهد. این امر می‌تواند منجر به بیماری پوکی استخوان شود و ریسک شکستگی آنها را افزایش دهد.

معمولا در سال‌های اول یائسگی فرایند کاهش تراکم استخوان سریع‌تر صورت می‌گیرد. زنان نسبت به مردان بیشتر در معرض ریسک پوکی استخوان قرار دارند، این امر در مواردی که یائسگی قبل از سن 45 سالگی رخ دهد، تشدید می‌شود. عوامل زیادی می‌توانند ریسک پوکی استخوان را افزایش دهند، که عبارتند از:

 مصرف داروهای استروئیدی با دز بالا به مدت طولانی

 اختلالاتی مانند بیماری‌های التهابی

 بیماری‌های مرتبط با هورمون یا مشکلات مربوط به جذب نامناسب

 سابقه خانوادگی پوکی استخوان و به ویژه سابقه شکستگی ران در یکی از والدین

 استفاده بلند مدت از برخی داروها که بر استحکام استخوان یا سطح هورمون‌ها تاثیر می‌گذارند.

 پائین بودن شاخص توده بدنی

 استعمال دخانیات

نشانه‌های پوکی استخوان چیست؟

در این عارضه، دردهای شدید ناگهانی بسیار شایع هستند. این دردها به سایر نقاط بدن منتقل نمی‌شوند اما با انجام دادن کارهایی که فشار زیادی را به آن ناحیه وارد می‌کند، بدتر می‌شوند.

این درد می‌تواند با التهاب همراه باشد و معمولا طی یک هفته فروکش می‌کند. در برخی موارد ممکن است درد بیش از سه ماه طول بکشد. افراد مبتلا به بیماری پوکی استخوان ممکن است زمین خوردن یا ضربه‌ای که منجر به شکستگی استخوان آنها، شکستگی ستون فقرات یا پا، شده است را به خاطر نیاورند.

شکستگی ستون فقرات می‌تواند منجر به کاهش ارتفاع مهره‌ها و قوز کردن بیمار شود. شکستگی سایر اعضای بدن به ویژه شکستگی ران یا مچ دست، معمولا به علت زمین خوردن ایجاد می‌شود.

تشخیص پوکی استخوان چگونه است

 پوکی استخوان چیست ؟ |همه چیز در مورد پوکی استخوان

پوکی استخوان یا استئوپروز در بسیاری اوقات در یک رادیوگرافی ساده دیده میشود. در این عکس برداری، پزشک ممکن است با دیدن کم شدن خطوط داخل استخوان اسفنجی و یا دیدن نازک شدن استخوان کورتیکال به وجود پوکی استخوان شک کند.

وقتی پوکی استخوان در رادیوگرافی قابل تشخیص است هنگامی است که بیش از سی درصد تراکم استخوان از دست رفته است. با این حال رادیوگرافی ساده ابزار دقیقی برای سنجش میزان تراکم استخوان نیست.

امروزه برای سنجش تراکم استخوان بیشتر از روش Dual-energy X-ray  DXA استفاده میشود. در این روش که انجام آن حدود ۱۵-۵ دقیقه طول میکشد بیمار در معرض دوز های پایینی از اشعه ایکس قرار میگیرد.

چه کسی باید تست تراکم استخوان بدهد

افراد زیر باید برای بررسی میزان تراکم استخوان به توسط روش DXA بررسی شوند.

  • همه زنان یائسه زیر سن ۶۵ سال که ریسک های ابتلا به پوکی استخوان را دارند
  • همه زنان مسن تر از ۶۵ سال
  • همه زنان یائسه که دچار شکستگی شده اند

چه عواملی منجر به پوکی استخوان میشوند ؟

 پوکی استخوان چیست ؟ |همه چیز در مورد پوکی استخوان

پیری

استخوان یک بافت زنده است و در درون آن سلول های مختلفی فعالیت میکنند. دسته ای از این سلولها بنام استئوبلاست Osteoblast مرتباً در حال استخوان سازی هستند و دسته ای دیگر بنام استئوکلاست Osteoclast وظیفه جذب استخوان را دارند. پس استخوان های بدن ما دائماٌ در حال جذب شدن و جایگزین شدن با مواد نو است.

در سنین جوانی استخوان بیشتر ساخته میشود تا جذب شود ولی حدوداً بعد از ۳۵ سالگی به ازای موادی که از استخوان برداشته میشوند مواد کمتری جایگزین میشوند و این فرایند موجب میشود که بتدریج مقدار ماده تشکیل دهنده استخوان و در نتیجه تراکم و استحکام آن کاهش یابد.

بعد از سنین جوانی و با افزایش سن، کل توده استخوانی بدن کاهش یافته و خطر شکستگی افزایش میابد.البته این در زنان و مردان متفاوت است و زنان معمولا بعد از سن 50 سالگی به بعد نسبت به مردان بیشتر تراکم استخوان خود را از دست می دهد ؛ در سنین یائسگی شدت پیشرفت روند از دست دادن تراکم استخوان، به ناگهان زیاد میشود بطوریکه خانمها در ده سال اول یائسگی ممکن است نیمی از تراکم استخوان های بدنشان را از دست بدهند.

ژنتیک

در کسانی که سابقه خانوادگی شکستگی دارند، افراد لاغر اندام و افراد با پوست خیلی روشن احتمال استئوپروز یا پوکی استخوان بیشتر است. نژاد آفریقایی استخوان های سفت تری تا نژاد سفید دارند.

تغذیه

کاهش دریافت کلسیم و ویتامین دی از طریق مواد غذایی، موجب پوکی استخوان میشود.

عادات

کسانی که کار پشت میز نشینی دارند و ورزش و فعالیت بدنی کمی دارند و کسانی که عادت به مصرف سیگار یا الکل دارند بیشتر مبتلا به پوکی استخوان و استئوپروز میشوند.

دارو

مصرف داروهای حاوی کورتیکوستروئید و مصرف هپارین و فنی توئین میتواند موجب پوکی استخوان شوند.در کسانی که به علت ابتلا به سرطان تحت شیمی درمانی هستند پوکی استخوان بیشتر دیده میشود.

بیماری ها

 در بیماری های زیر احتمال پوکی استخوان بیشتر است

بیماری گوارشی منجر به سوء جذب مانند بیماری سلیاک، بیماری های التهابی روده و عدم تحمل به لاکتوز

سطح پایین تستوسترون در مردان

آمنوره (قطع عادات ماهانه در زنان)

وجود بیماری مزمن مانند روماتیسم مفصلی یا بیماری لوپوس یا نارسایی مزمن کبد

کم کاری غده تیروئید

بی حرکت یطولانی مدت مانند کسی که سکته مغزی کرده است

پرکاری غده پاراتیروئید

سرطان سینه در زنان و سرطان پروستات در مردان

بی اشتهایی عصبی

در زیر در مورد ارتباط بیماری های مختلف و بروز پوکی استخوان بحث میشود.

چگونه از پوکی استخوان پیشگیری کنیم؟

ابتدا این کلیپ زیبا رو ببینید که البته برای بچه های کوچک شما هم توصیه میکنیم

در صورتی که بیمار در معرض ابتلا به پوکی استخوان قرار دارد، می‌تواند با رعایت موارد زیر به حفظ سلامت استخوان‌های خود کمک کند:

 به طور مرتب ورزش کند،.

 رژیم غذایی سالم داشته باشد، غذاهای سرشار کلسیم و ویتامین دی مصرف کند.

 از مکمل‌های که حاوی 10 میکروگرم ویتامین دی هستند استفاده کند.

 سبک زندگی خود را تغییر دهد، از استعمال دخانیات خودداری کند.

پاسخ ترک

لطفا نظر خود را وارد کنید
لطفا نام خود را اینجا وارد کنید

7 + 8 =